Cả thành phố đều là tường vẽ Graffiti của tôi BOUNCE- Sự giao thoa và kích thích giữa văn hóa cũ và mới

:::

2018 / Tháng 6

Bài viết‧Wu Ching-wen Ảnh‧Chuang Kung-ju  Biên dịch‧Hải Ly


趁著月黑風高的夜晚,找塊戶外牆面一噴而就,畫到一半就被巡邏警察發現「嗶嗶嗶」追趕的日子,對塗鴉藝術家Bounce而言已是陳年舊事;現在的他,作品不僅登堂入室,還高懸在鬧區街頭。


Cảnh tượng vào một đêm trăng mờ gió nhẹ, khi phát hiện được một bức tường ngoài trời vội vã phun Graffiti chỉ vừa được một nửa đã bị cảnh sát tuần tra phát hiện và truy đuổi bằng tiếng còi “Tuýt!, Tuýt!, Tuýt....”, đối với Bounce một nghệ sĩ vẽ Graffiti mà nói đã trở thành chuyện xưa cũ; thời nay tác phẩm của anh không những ngày càng phát triển hơn, mà cònđược xuất hiện tại những khu phố náo nhiệt. 

 

Những năm gần đây, đằng sau một sản phẩm thành công đều cần có một câu chuyện, có ai mà không thích nghe kể chuyện nào? Thế là chú thỏ xám được ra đời: chú thỏ này không dễ thương, không dễ thuần phục một cách hoàn hảo theo kiểu truyền thống, mà nó thiếu mất đôi tay, đôi mắt vô hồn, lại còn có một đôi tai to dị thường được sử dụng làm thiết bị bắt tín hiệu, trong tai có đặt một chiếc loa. Để theo đuổi ước mơ, nó lúc nào cũng nhảy nhót, từ trong cánh rừng chạy nhảy ra thành phố, bị thu hút bởi tiếng nhạc và đủ kiểu âm thanh của phố phường….

Những nơi nó đi qua đều tràn đầy những nốt nhạc: với những đường viền thô, hình ảnh táo bạo và sống động, những đường nét và những khoảng màu sắc nằm chồng lên nhau, tạo ra sự phong phú về nhịp điệu; cộng thêm chiếc loa tai thỏ đặc trưng, khán giả chỉ cần ngắm nhìn vài giây, là dường như sẽ nghe thấy tiếng nhạc điện tử vang lên dồn dập, có cảm giác như khiến người ta phải ù tai.

Rót sức sống địa phương vào sáng tạo

Bounce chính là tác giả tạo nên chú thỏ, chàng thiếu niên năm xưa rất thích chơi trượt ván. Anh tốt nghiệp Trường Trung học thương mại và mỹ thuật Phục Hưng ( Fu-Hsin Trade and Arts School), cũng được tiếp nhận giáo dục theo trường phái học thuật, nhưng từ khi tiếp xúc với Graffiti, cây bút vẽ trong tay dần dần được thay thế bằng bình phun sơn Graffiti, bản phác họa bằng giấy cũng không cần đến nữa, mà hình ảnh đã nằm sẵn trong tâm trí anh, tại một không gian cụ thể nào đó chúng sẽ giao thoa với nhau và được ra đời; những người không được chứng kiến ngay lúc đó, chỉ có thể chiêm ngưỡng sự phóng tác đầy ngông cuồng còn lưu lại trên bức tường mà thôi. Anh nói: “Tôi vẽ Graffiti không cần vẽ phác họa trước, cùng lắm là viết một vài từ khóa và một vài yếu tố đơn giản. Khi tới nơi, môi trường xung quanh sẽ cho tôi biết phải vẽ như thế nào, tôi sẽ biết cái gì phù hợp với môi trường đó; trong trường hợp là hợp tác mang tính thương mại, có khả năng tôi sẽ tới hiện trường chụp ảnh trước để tham khảo rồi mới tới đó vẽ.”

Ví dụ như Hiệp hội văn hóa Trung Hoa mời Bounce vẽ hình ảnh một cậu bé tại khu vực Thành Nam (tên gọi khu trung tâm Đài Bắc vào thời kỳ Nhật Bản chiếm đóng Đài Loan), với tạo dáng đội chiếc mũ lưỡi trai rất mốt bên trên có gắn kính lặn, nhưng lại mặc trang phục biểu diễn hát tuồng có in hoa văn của dân tộc Khách Gia, tượng trưng cho sự giao thoa và kích thích lẫn nhau giữa văn hóa mới và cũ; hoặc trên mặt tường phía ngoài cửa hàng bán đồ thể thao nổi tiếng ở Tây Môn Đinh, đã kết hợp sự trừu tượng, phân tách kết cấu và phong cách của trường phái 3D, để tạo ra yếu tố kinh điển cho sản phẩm của cầu thủ NBA nổi tiếng; ngoài ra còn sử dụng nét đặc trưng văn hóa địa phương của khu vực Đông Thế thành phố Đài Trung để tạo ra tác phẩm sáng tạo kết hợp các hình ảnh gồm hoa trẩu, trái hồng ngọt và Thần Long Mã; giếng trời của ga Metro Đài Bắc cũng xuất hiện bức tranh Graffiti khổ rất lớn, hay luồng sức sống mới được tiếp thêm cho khu phố cổ, đều là kiệt tác của anh.

Những vấn đề gặp phải tại hiện trường sáng tác ngoài trời khó khăn hơn rất nhiều so với sáng tác trong không gian trong nhà, thường thử thách khả năng ứng biến của người sáng tác, ví dụ: nắng nóng, xe cộ qua lại, các lắp đặt xung quanh, góc độ vẽ và sự hạn chế về thời gian. “Trước khi vẽ cảm thấy rất khó khăn, nhưng vẽ xong rồi thì thấy cũng không có gì là khó”, anh cười nói rằng rất thường xuyên vẽ Graffiti ở phía ngoài những bức tường có độ cao mấy tầng lầu, vì vậy anh còn phải đi thi lấy chứng chỉ nhân viên thao tác trên cao.

Đưa nghệ thuật Graffiti ra quốc tế

Graffiti mang đến cho Bounce sự trải nghiệm cuộc sống khác hẳn những người bình thường, giúp anh có rất nhiều bạn bè, đi khắp thế giới. Ví dụ khi Tom Cruise tới Đài Loan tuyên truyền phim mới, anh kết hợp với người bạn thân chuyên làm đồ họa Duncan của mình để tạo ra tác phẩm Graffiti rất riêng biệt, khiến minh tinh Hollywood này vừa nhìn thấy đã thốt lên trầm trồ, thậm chí còn tự tay ký tên lên trên; khi tới dự Cuộc thi Graffiti quốc tế tại thành phố Đồng Xuyên tỉnh Thiểm Tây Trung Quốc, anh đã tạo ra tác phẩm vô cùng độc đáo kết hợp giữa nhân vật của bộ phim nổi tiếng “Star Wars” và tượng binh mã, đồng thời cũng thấy được chính quyền địa phương ở Trung Quốc đầu tư nguồn lực dồi dào như thế nào cho nghệ thuật Graffiti; và bộ môn nghệ thuật này cũng dẫn dắt anh tới nước Pháp, được hòa mình trong phong cảnh tự nhiên và phong cảnh nhân văn của châu Âu, kích thích anh sáng tạo ra những tác phẩm có sự cảm thụ khác hẳn ở Đài Loan. “ Ở Đài Loan đồ sứ  có thể dùng là được; nhưng tại châu Âu thì cái đẹp được ảnh hưởng bởi hơi thở của cuộc sống hàng ngày, trong 3 tháng ở tại Pháp tôi đã vẽ ra những tác phẩm mà tại Đài Loan không thể vẽ được”, Bounce hồi tưởng lại.

Tại Đài Loan, Graffiti từ trước tới giờ vẫn luôn bị lớp người già cho là vẽ bậy bạ không ra sao cả, thậm chí bị cho là phá vỡ trật tự và sự sạch sẽ của môi trường; điều nực cười đó là, mặc dù có bức tường trắng rất rộng, chủ đất thà cho thuê để sử dụng làm các quảng cáo khổ lớn ngoài trời không hề có chút thẩm mỹ nào, chứ không cung cấp cho các nhà nghệ thuật sử dụng làm không gian sáng tác để tô điểm làm đẹp cảnh quan.

Bounce cho biết anh đã rất kiên trì trong vòng 12 năm nay, để công chúng xã hội nhìn nhận nghệ thuật vẽ Graffiti một cách tích cực hơn, không coi đó chỉ là thú chơi của thanh thiếu niên. Anh nắm bắt mọi cơ hội thể hiện, bởi vì càng nhiều tác phẩm xuất hiện trên đường phố, thì càng có nhiều người biết đến , càng có thể gây ảnh hưởng dần dần từng bước. Đối với đại đa số những người đánh du kích đơn lẻ ở những khu vực nhà cửa đổ nát hoặc ở ven đường, thì cơ hội các nhà sáng tác có thể vẽ lên tới độ cao bằng 3 tầng lầu là rất hiếm, thường phải nhờ sự hỗ trợ của rất nhiều người bao gồm các chủ kinh doanh tư nhân hoặc chính quyền địa phương thì mới làm được. Bounce nói thẳng, suy nghĩ của chính phủ đối với nghệ thuật Graffiti vẫn còn khá bảo thủ dè dặt, họ thường gọi vẽ Graffiti bằng một danh từ khác đó là “Vẽ tranh”; còn nếu không thì sẽ đặc biệt hoạch định khu dành riêng cho phép vẽ Graffiti hợp pháp, thông thường thì bản thân người sáng tác phải dành được tên tuổi tại các cuộc thi tại nước ngoài và trở về Đài Loan với danh hiệu “Niềm tự hào của Đài Loan”, còn nếu không hầu như đều làm theo kiểu đánh du kích, theo kiểu “Tác phẩm Graffiti của mình thì tự mình làm thôi”, khó có thể mở rộng phạm vi ảnh hưởng.

Không hiểu biết về Graffiti cũng không sao, Bounce thử tìm cách đưa các yếu tố địa phương vào trong sáng tác, cho dù chỉ là ký hiệu biểu trưng, nhưng vì là những sự vật rất quen thuộc trong sinh hoạt hàng ngày, sẽ dễ tạo cảm giác thân thiết cho những người bình thường, nhờ đó được thừa nhận, như vậy mới có cơ hội tìm hiểu Graffiti.

Tôi là người nằm vùng của giới Graffiti

Trải qua chặng đường 12 năm, Bounce đã tạo ra giá trị cho bản thân, được công chúng công nhận và trở thành nghệ sĩ; khác với những người hoàn toàn làm theo ý của bên đặt hàng, là một họa sĩ nhận thực hiện tác phẩm cho người khác, anh có quan điểm rất kiên quyết trong sáng tác: “Tôi sẽ làm để người khác tìm đến vì thích tác phẩm của mình, trong đó có hàm chứa tinh thần thương hiệu cá nhân, sẽ không miễn cưỡng làm chỉ vì để thỏa mãn ý kiến của đối phương”. Anh nói hóm hỉnh ví von bộ môn Graffiti của mình là môn nghệ thuật “ký sinh”, ký sinh trên mặt tường ở những môi trường khác nhau, trên đồ chơi quần áo hoặc tại các hoạt động của cơ quan nhà nước, “Tôi là người nằm vùng của giới Graffiti, đi làm những việc mà phái Underground không làm được”. Ngoài khả năng vẽ Graffiti rất giỏi, tham gia rất nhiều các kế hoạch hợp tác và triển lãm của nhiều thương hiệu trong và ngoài nước, thì ngoài ra anh cũng tham dự vào việc vẽ nội dung kịch bản, sản xuất mỹ thuật cho phân cảnh của các bộ phim, quảng cáo và băng đĩa nhạc, là một nhà thiết kế truyền thông thị giác.

Phong cách Hip Pop kiểu Mỹ và đặc trưng của nghệ thuật Ukiyo-e Nhật Bản là rất rõ nét; ngay cả trên đường phố Cairo của Ai Cập sau phong trào “Mùa xuân Ả-Rập”, cũng xuất hiện hình ảnh bích họa biểu tình Graffiti mô phỏng mộ cổ. Đài Loan là mảnh đất đa văn hóa có nhiều chủng tộc khác nhau, vậy yếu tố gì có thể tượng trưng cho Graffiti Đài Loan? Hiện nay vẫn chưa có câu trả lời chung. Văn hóa là sự tổng hợp các phương thức sống của loài người, Bounce cho rằng môi trường Đài Loan hấp thụ văn hóa của rất nhiều các quốc gia khác nhau, nhưng không có hình ảnh thị giác nổi bật nhất định nào đó có thể tham khảo cho Graffiti, do vậy khó có thể định nghĩa được chính xác.

Trở lại với bản chất của sáng tác

Mọi việc lớn nhỏ của cuộc sống xung quanh đều là nguồn đề tài để Bounce sáng tác, mặc dù tập trung vào các vấn đề công cộng và thời sự xã hội có khả năng sẽ tạo ra càng nhiều sự cộng hưởng hơn, nhưng sau cùng anh đành từ bỏ. “Mọi người đều xét đoán vấn đề bằng lập trường cá nhân, không chỉ riêng một mặt nào đó. Tôi không hy vọng ảnh hưởng quá lớn đến sự lý giải của công chúng đối với Graffiti, như vậy sẽ khiến tư duy lý trí sẽ mạnh hơn bản thân hình ảnh.”

Bounce bổ sung cho biết: “Tôi hay nhấn mạnh bản chất sáng tác của cá nhân, về mặt thị giác càng quan trọng hơn; và vì tôi đã từng học qua lịch sử mỹ thuật truyền thống, chịu ảnh hưởng của phái học thuật truyền thống khá sâu sắc, mục đích sáng tác sẽ tương đối giống với các nhà danh họa như Leonardo da Vinci và Van Gogh, sáng tác vì để bày tỏ nội tâm, là điều chân thực nhất và cũng rất thuần túy.”

Để nhấn mạnh sự độc đáo, chứng tỏ sự hiện diện của bản thân, có một số người sáng tác Graffiti sẽ “ký tên” trên mặt tường ngoài của các tòa nhà cao tầng tại các khu trung tâm náo nhiệt là nơi tương đối khó triển khai thực hiện; có những người thì phun sơn Graffiti bừa bãi trên những công trình kiến trúc bị bỏ hoang; có một số thì lại “đóng dấu bằng hình vẽ” lên trên những tác phẩm Graffiti của người khác sáng tác trước đó, tác phẩm của Bounce cũng không thoát khỏi những bàn tay phá hoại. Trước đây rất nhiều bạn bè thân hữu hoặc fan của anh lên mạng để lại lời nhắn bày tỏ sự bất bình thay cho anh, nhưng anh lại tỏ ra rất điềm tĩnh. Bản thân là người đi trước, anh hiểu được những người vẽ Graffiti đều có động cơ thể hiện khác nhau, trước hết không bàn tới xấu đẹp, mà điều quan trọng nhất là sự tôn trọng: “Rất nhiều người theo đuổi Graffiti thường phàn nàn rằng Đài Loan không có đủ tố chất văn hóa phổ biến, không coi trọng nghệ thuật Graffiti; nhưng rất nhiều người không hề nghĩ rằng, muốn được người khác tôn trọng, thì mình phải tôn trọng người khác trước, tôn trọng môi trường này, tôn trọng những người cùng nỗ lực vì nghệ thuật Graffiti.”

Hy vọng công chúng xã hội yêu thích và hiểu được cái hay của Graffiti, ý nghĩa của Graffiti đối với một thành phố, thì không phải cứ vẽ bừa như kiểu chó con tè bậy, có một số người theo đuổi nghệ thuật này hiểu được phải tự mình tạo ra chỗ đứng, đầu tư tâm sức, hy vọng có thêm hình vẽ Graffiti sẽ làm đẹp thêm cho công trình kiến trúc. “Trong các tác phẩm của tôi rất hay thấy được nét vẽ đầu tiên và nét vẽ cuối cùng, thường là tầng tầng lớp lớp chồng lên nhau; Graffiti thực ra cũng có thể làm được giống như vòng năm tính tuổi của cây gỗ, để cảm nhận thời gian và lịch sử.

Quay trở lại thời điểm mới bắt đầu sáng tác vào năm 2005, vì yêu thích Graffiti, ngày nào Bounce cũng rất mong chờ đến 12 giờ đêm để tận hưởng buổi ban đêm của thành phố này, vẽ cho tới khi trời sáng anh đáp chuyến xe bus đầu tiên về nhà đi ngủ. Sau rất nhiều năm, ước mơ của anh không hề thay đổi, khiến nhiều người hiểu được sự kiên định của anh. Giống như chú thỏ dưới bút vẽ của anh, không hề quên niềm đam mê thuở đầu, tiếp tục đi theo âm thanh tiến về phía trước; và anh cổ vũ tất cả mọi người, sau cùng cũng chắc chắn sẽ tìm thấy tiếng lòng của chính mình.   

Bài viết liên quan

近期文章

IN ไทย

Graffitiku di Seluruh Dinding Kota Bounce ~ Memadukan Budaya Kuno dan Baru

Artikel‧Wu Ching-wen Gambar‧Chuang kung-ju

趁著月黑風高的夜晚,找塊戶外牆面一噴而就,畫到一半就被巡邏警察發現「嗶嗶嗶」追趕的日子,對塗鴉藝術家Bounce而言已是陳年舊事;現在的他,作品不僅登堂入室,還高懸在鬧區街頭。


Di tengah angin dan kegelapan malam, mencari sebentang dinding untuk dilukis dengan semprotan cat, sayangnya baru selesai setengah sudah terdengar peluit "priiitt..prittt.. priitttt.."  dari polisi yang sedang patroli.., terpaksa harus lari terbirit-birit, demikian hari-hari yang dilalui pelukis grafitti  "Bounce", namun hal  ini telah menjadi masa lalu. Saat ini  karya-karyanya tidak hanya terpampang di galeri tetapi  juga menghiasi jalan-jalan ramai kota.

 

Di jaman sekarang ini, selalu ada cerita tersendiri di balik setiap kesuksesan, siapa yang tidak suka mendengar cerita? Bahkan lahirnya seekor kelinci hitam, yang berbeda dengan kelinci pada umumnya yang lucu dan cantik, kelinci yang satu ini tidak memiliki sepasang tangan, mata yang berekpresi kosong, bahkan telinga besar dan panjang dengan alat pengeras didalamnya. Demi mengejar impian, ia melompat keluar dari hutan belantara masuk ke kota, tertarik dengan suara dan musik jalanan..

Tempat di mana ia muncul dipenuhi dengan ritme irama, garis tebal, sketsa kasar dengan lapisan garis dan warna yang rumit menghasilkan ritme yang indah beragam; ditambah lagi dengan ciri khas kelinci dengan kuping pengeras membuat orang menatap sejenak, seolah-olah mereka dapat mendengar nada elektronik memekakkan telinga yang dikeluarkan dari gambar dinding.

Suntikan Vitalitas Dalam Karya

Penciptanya adalah Bounce, seorang yang pada tahun ini gemar bermain papan luncur. Lulusan sekolah Perdagangan dan Seni Fu-Hsin yang telah banyak melalui pelatihan, sejak mengenal graffiti, dari tangan yang biasanya mengunakan kuas untuk melukis berangsur-angsur diganti dengan kaleng cat semprot, sketsa gambar di kertas juga tidak lagi dibutuhkan. Di waktu dan tempat tertentu lahir pola gambar dalam benaknya, kesempatan besar yang tidak dapat diraih pada waktu itu hanya bisa dilampiaskan dengan melukis pada dinding. Ia mengatakan, “Lukisan dinding saya tidak perlu sketsa, paling hanya menuliskan beberapa kata kunci dan elemen. Begitu sampai di tempat sana, lingkungan sekitarnya akan memberitahukan apa yang harus saya gambar dan mengetahui apa yang sesuai dengan lingkungan tersebut. Apabila untuk kerja sama bisnis, mungkin saya akan ke sana untuk memotret terlebih dulu tempatnya sebagai bahan referensi, setelah itu saya akan ke sana lagi untuk melukisnya.”

Seperti atas undangan dari  The General Association of Chinese Culture yang meminta Bounce menghiasi Nancheng (Distrik Zhongzheng, Taipei) dengan lukisan seorang anak laki-laki dengan topi, kaca mata dipadukan dengan kostum opera bunga-bunga ala Hakka, melambangkan kombinasi dan integrasi antara elemen budaya lama dan baru, atau pada dinding sebuah toko produk olah raga bermerek di Ximending yang abstrak dengan gaya dekonstruksi dan kubisme mengabungkan elemen klasik produk bintang NBA. Di Dongshi, Taichung dengan karakteristik budaya setempat, pada dinding sebuah restauran dilukiskan perpaduan bunga Tung, buah Kesemek dan seekor hewan mitologi “Naga Kuda”. Lukisan-lukisan dinding juga muncul di ventilasi MRT Taipei, karya besar yang juga menyuntikkan vitalitas pada kawasan tua ini.

Berkarya di luar ruangan tidak seperti dalam ruangan, tantangan yang muncul seringkali menguji kesabaran sang seniman. Terik matahari yang membakar, lalu lalang orang dan kendaraan, desain konstruksi lingkungan sekitar, keterbatasan tempat, waktu melukis dan lain sebagainya. “Sebelum melukis rasanya sangat sulit, setelah lukisan selesai, tidak terasa sulit.” Sambil tertawa ia mengungkapkan kalau ia juga sering melukis pada dinding bangunan tinggi, ia menganggap hal tersebut seperti mengikuti ujian  untuk mendapatkan surat ijin mengendarai mobil crane

Graffiti Go Internasional

Graffiti memberikan Bounce pengalaman hidup yang berbeda dengan orang biasa, berkenalan dengan banyak orang, pergi ke berbagai pelosok dunia. Seperti ketika Tom Cruise datang ke Taiwan untuk mempromosikan film barunya, karya graffiti kreatif bersama dengan teman baiknya, Duncan, tidak hanya dilirik melainkan juga mendapat pujian dan apresiasi dari bintang besar Hollywood. Dalam  pertandingan  Tongchuan International Graffiti di Shanxi, Daratan Tiongkok  karya unik yang memadukan karakter “Star Wars” dengan “Terakota” menjadi terkenal dan membuatnya melihat  betapa kaya dan beragamnya sumber graffiti di tiap-tiap pemerintah daerah Daratan Tiongkok; kesenian ini juga yang menghantarnya ke Perancis,  menghanyutkannya dalam humaniora natural Eropa, merangsangnya membuat karya yang terasa aneh bagi masyarakat Taiwan. “Kebiasaan yang popular di masyarakat Taiwan adalah asalkan barang tersebut dapat digunakan; namun estetika ini dipengaruhi dengan atmosfir kebiasaan sehari-hari, karya-karya saya selama 3 bulan di Perancis ini tidak akan bisa digambarkan saat berada di Taiwan,” demikian  tutur Bounce.

Di Taiwan, graffiti dilihat sebagai tindakan menggambar sembarangan dengan tidak normal oleh generasi sebelumnya, bahkan dianggap sebagai tindakan merusak kebersihan dan tatanan lingkungan. Ironisnya, pemilik sebidang tembok kosong lebih memilih untuk menyewakan bidang kosong  tersebut untuk iklan oudoor tanpa estetika ketimbang sebagai tempat untuk menyalurkan bakat seni seniman.

Bounce mengemukakan, hingga sekarang ia telah bersikeras selama 12 tahun agar masyarakat umum dapat melihat graffiti dari sisi positif dan bukan sebagai kekonyolan kaum muda. Ia memanfaatkan setiap kesempatan dengan sebaik-baiknya karena semakin banyak karya yang ditampilkan di jalan, semakin meningkatkan tingkat visibilitas, maka sedikit demi sedikit dapat memberikan pengaruh. Kebanyakan karya para seniman graffiti menghiasi daerah kumuh atau jalan, kesempatan menghiasi bangunan 2-3 lantai sangat jarang, kerapkali harus bergantung pada dukungan dari pihak swasta atau pemerintah setempat. Bounce berterus terang menyampaikan kalau pola pikir pihak pemerintah terhadap seni graffiti masih tetap konservatif, menyebut graffiti dengan “Melukis”; kalau tidak graffiti hanya diperbolehkan secara hukum pada kawasan tertentu saja, kecuali seniman itu sendiri kembali pulang ke tanah air setelah berhasil mendapatkan predikat “Kebanggaan Taiwan” di luar negeri, jika tidak hanya bisa dengan cara gerilya dan sembunyi-sembunyi untuk “Membuat karya graffiti untuk diri sendiri”, sulit untuk dapat memperluas pengaruhnya.

Permasalahannya adalah banyak orang tidak mengerti tentang graffiti, untuk itu Bounce mencoba memasukkan unsur budaya setempat dalam karya graffitinya meskipun hanya secara simbolis saja namun ini merupakan benda yang umum dalam kehidupan sehari-hari sehingga lebih mudah untuk menimbulkan keakraban dan diterima oleh masyarakat pada umumnya, dengan demikian baru ada kesempatan untuk lebih mengenal graffiti.

Penyusup Dunia Graffiti

Setelah 12 tahun Bounce berhasil menciptakan merek bagi dirinya dan mendapat perhatian serta pengakuan sebagai seorang seniman. Daripada bergantung pada pendapat dan permintaan orang yang memesan, hanya sebagai “pelukis OEM”, ia lebih bersikeras untuk bisa kreatif, “Saya mengerjakannya sampai orang lain puas dengan karya saya dan datang mencari saya, selalu memiliki semangat dengan merek  sendiri, dan tidak membiarkan orang lain mendikte untuk hasil karya saya,” tutur Bounce sambil berkelakar ia menyebut kalau seni graffiti adalah seni “Parasit”, dengan mengandalkan dinding, pakaian, kegiatan sektor publik, “Saya adalah penyusup dalam dunia graffiti, melakukan hal yang tidak dapat mereka lakukan di bawah tanah.” Selain mengandalkan kehebatan dalam seni graffiti, ia juga pernah berpartisipasi dalam pameran dan bekerja sama dengan merek dari dalam dan luar negeri, ia juga terjun dalam perfilman, periklanan, pembuat naskah musik video, karya seni bahkan ia juga bekerja sebagai perancang komunikasi visual.

Dari hip hop Amerika atau Ukiyo-e Jepang sampai jalan-jalan di Kairo-Mesir, setelah “Kebangkitan Dunia Arab atau Musim Semi Arab” muncul protes terhadap graffiti yang dianggap meniru mural makam kuno. Taiwan yang multikultural sebagai perpaduan beragam kebudayaan, kalau begitu graffiti apa yang bisa mewakili Taiwan? Saat ini masih belum ada jawaban secara umum. Budaya adalah gabungan dari berbagai gaya hidup manusia, Bounce beranggapan lingkungan kehidupan Taiwan menyerap kebudayaan dari berbagai negara jadi tidak ada visual simbol tertentu yang menonjol sehingga sulit untuk mencari definisi secara akurat bagi dunia graffiti Taiwan.

Kembali pada Inti Karya

Masalah besar dan kecil yang muncul dalam kehidupan sehari-hari menjadi sumber bahan karya Bounce, meskipun topik publik mengundang lebih banyak suara tetapi ia tetap mengerjakannya. “Setiap orang pasti akan melihat sesuatu dari sudut pandangnya, tidak mungkin hanya ada satu sisi saja. Saya tidak berharap memberikan pengaruh terlalu banyak pada masyarakat dalam membaca graffiti, sehingga pemikiran yang ada kebanyakan adalah pada diri gambar tersebut.”

Bounce menambahkan, “Saya lebih menekankan pada sisi kreatif dari eksistensi pribadi, lebih penting lagi visualnya; dan karena sebelumnya saya belajar seni tradisional, pengaruh pelajaran seni tradisional lebih besar, target kreatif lebih menyerupai Leonardo Da Vinci, Van Gogh, yaitu karya yang diciptakan untuk mengekspresikan isi hati, paling otentik dan murni.”

Untuk menegaskan identitas dan eksistensi mereka, beberapa seniman graffiti membubuhkan “Tanda tangan” pada gedung-gedung menjulang tinggi yang sulit terjangkau di pusat keramaian kota. Ada yang mengambar dengan cat semprot pada bangunan yang tidak dipakai, adapula yang “Mengambar” di atas karya graffiti sebelumnya. Karya Bounce sendiri juga tidak terlepas dari kelakuan tangan-tangan nakal. Dulu banyak kerabat, anggota keluarga dan fansnya yang menyampaikan ketidakpuasan  melalui internet tetapi dia sendiri tenang-tenang saja. Sebagai seniman graffiti senior, Bounce memahami dorongan untuk berekspresi dari seniman lainnya, tidak peduli karyanya bagus atau jelek, yang terpenting adalah sikap menghargai. “Banyak seniman graffiti yang mengeluh terhadap kurangnya apresiasi seni dari masyarakat Taiwan, tidak menghormati seni graffiti. Namun banyak orang yang tidak pernah memikirkan, sebelum mengharapkan orang lain menghormati kita, kita harus terlebih dulu menghormati orang lain, menghormati lingkungan ini, dan menghormati sesama seniman graffiti.”

Berharap masyarakat umum menyukai, memahami kebaikan serta makna dari graffiti bagi sebuah kota dan bukan secara sembarangan corat-moret, sebagian dari mereka mengerti posisi mereka dan dengan sepenuh hati berharap gambar yang dibubuhkan dapat memberikan nilai tambah bagi bangunan tersebut. “Pada karya saya dapat terlihat goresan pertama hingga terakhir, merupakan lapisan satu di atas yang lain, sebenarnya graffiti dapat dibuat seperti batang pohon yang memiliki citra waktu dan sejarah.”

Kembali pada tahun 2005 saat pertama kali mulai berkarya, Bounce yang menyukai graffiti, setiap hari menantikan datangnya tengah malam agar bisa bersama-sama dengan temannya menikmati suasana malam, melukis hingga hari terang dan naik bus pertama kembali pulang ke rumah untuk tidur. Setelah beberapa tahun kemudian impiannya tetap tidak berubah sehingga  semakin banyak orang melihat kegigihanya. Seperti karakter seekor kelinci yang dilukiskan, tidak pernah lupa dengan niat awalnya, terus melangkah dengan mengikuti irama; memberikan dorongan pada setiap orang bahwa pada akhirnya pasti dapat menemukan suara hati  mereka sendiri.  

เมืองทั้งเมือง คือแหล่งสร้างสรรค์ ศิลปะกราฟฟิตี้ของผม BOUNCE – ชายหนุ่มผู้สะท้อนความสับสน ของวัฒนธรรมเก่า-ใหม่ที่ทับซ้อนกันผ่านงานกราฟฟิตี้

บทความ‧อู๋ชิงเหวิน รูปภาพ‧จวงคุนหรู คำแปล‧รุ่งรัตน์ แซ่หยาง

趁著月黑風高的夜晚,找塊戶外牆面一噴而就,畫到一半就被巡邏警察發現「嗶嗶嗶」追趕的日子,對塗鴉藝術家Bounce而言已是陳年舊事;現在的他,作品不僅登堂入室,還高懸在鬧區街頭。


มือพ่นสีสเปรย์ มักแอบออกไปพ่นสีเพื่อวาดภาพบนกำแพงที่ไหนสักแห่งตอนกลางคืน และต้องคอยวิ่งหนีเจ้าหน้าที่ตำรวจที่มาพบขณะเดินตรวจลาดตระเวน พร้อมกับมีเสียงนกหวีดที่เป่าดังปรี๊ดๆๆ ไล่กวดตามหลังเป็นประจำ ชีวิตที่ต้องคอยวิ่งหนีตำรวจเช่นนี้กลายเป็นอดีตที่ผ่านไปนานแล้วของ Bounce ศิลปินกราฟฟิตี้ชื่อดังของไต้หวันในขณะนี้ ซึ่งเขาไม่เพียงแต่สร้างสรรค์ผลงานจนเป็นที่ประจักษ์และได้รับการยอมรับเท่านั้น แต่ผลงานของเขายังแสดงโชว์อยู่ตามท้องถนนในย่านต่างๆ อีกด้วย

 

เบื้องหลังของสินค้าหรือผลิตภัณฑ์ที่จะประสบความสำเร็จได้ในยุคสมัยนี้ จำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องมีการเล่าเรื่องราวหรือสร้าง story  ให้กับสินค้าเหล่านั้น เพราะใครๆ ก็ชอบฟังเรื่องเล่านั่นเอง ด้วยเหตุผลเช่นเดียวกันนี้ ทำให้ตัวการ์ตูนกระต่ายในโทนสีดำเข้มแบบโหดๆ ถือกำเนิดขึ้นมาในรูปแบบที่ต่างออกไปจากเดิมๆ ซึ่งมักเน้นในความน่ารักและไม่เป็นอันตรายกับใคร กระต่ายของ Bounce เกิดมาด้วยมือเท้าที่มีจำนวนน้อยลง แววตาคล้ายหลุมดำไม่มีประกาย และยังมีใบหูที่ยาวใหญ่ผิดปกติหนึ่งคู่ ทำหน้าที่เป็นเครื่องรับฟังเสียงที่ฝังลำโพงไว้ด้านใน เพื่อไล่ล่าความฝัน เจ้ากระต่ายกระโดดไปมาตลอดทาง เดินทางออกจากป่ามายังเมืองหลวง ลุ่มหลงไปกับเสียงเพลงและเสียงดนตรีนานาชนิดตามท้องถนน

เจ้ากระต่ายปรากฏตัวขึ้นที่ใด ที่นั่นจะเต็มไปด้วยจังหวะเสียงเพลง คาแรคเตอร์กวนๆ หน้าตาแฝงความดุดัน ด้วยท่าทางไม่เกรงกลัวใครของมัน เป็นการออกแบบโดยใช้ลายเส้นที่วาดและขีดเขียนซ้ำแล้วซ้ำเล่าปะปนอยู่กับสีต่างๆ ให้ความรู้สึกถึงจังหวะจะโคนที่หลากหลาย ลำโพงทรงหูกระต่ายที่เปรียบเสมือนสัญลักษณ์ประจำตัวเป็นอีกจุดหนึ่งที่ตรึงสายตาของผู้คนที่มาชมผลงานให้ต้องหยุดดู ราวกับว่าพวกเขาได้ยินเสียงของดนตรีอิเล็กทรอนิกส์กระหึ่มออกจากกำแพงผืนนั้นจริงๆ   

สร้างสรรค์ผลงานจากพลังชีวิตในท้องถิ่น

บุคคลที่เป็นผู้ให้กำเนิดเจ้ากระต่ายตัวนี้ก็คือ Bounce ซึ่งชื่นชอบการเล่นสเกตบอร์ดเป็นอย่างมากในช่วงวัยรุ่น Bounce จบการศึกษาจากโรงเรียนศิลปะและพาณิชย์ฟู่ซิง (Fu-Hsin Trade and Arts School) ในนครนิวไทเป เขาเข้าร่วมการฝึกอบรมของโรงเรียนทุกครั้ง กระทั่งมีโอกาสได้สัมผัสกับงานกราฟฟิตี้ จึงค่อยๆ เปลี่ยนจากการวาดภาพด้วยพู่กันเป็นการพ่นสีสเปรย์แทน กระดาษสำหรับวาดภาพจึงไม่จำเป็นสำหรับเขาอีกต่อไป รูปภาพต่างๆ เก็บอยู่ในคลังสมองของเขา และเมื่อถึงเวลาที่ต้องการ ภาพเหล่านั้นจะถูกดึงออกมาใช้เพื่อสร้างสรรค์เป็นผลงานในรูปแบบต่างๆ ส่วนผลงานที่ยังไม่สามารถจัดแสดงได้ในขณะนั้น ก็จะจารึกไว้ว่าเป็นงานศิลปะบนผนังกำแพงอยู่เช่นนั้น เขากล่าวว่า ผมสร้างงานกราฟฟิตี้โดยที่ไม่ต้องเขียนภาพร่าง อย่างมากก็อาจจะเขียนคีย์เวิร์ดหรือองค์ประกอบง่ายๆ เอาไว้บ้าง เมื่อไปถึงพื้นที่ทำงาน สภาพแวดล้อมจะบอกเองว่าผมต้องวาดอย่างไร และองค์ประกอบแบบไหนที่เหมาะกับสภาพแวดล้อมเหล่านี้ แต่ถ้าเป็นงานรับจ้างเชิงธุรกิจ ผมจะไปถ่ายรูปสถานที่จริงก่อนเพื่อเอามาใช้ประกอบความคิด แล้วค่อยกลับไปวาดอีกครั้ง 

เมื่อครั้งที่ Bounce รับงานจากสมาคมวัฒนธรรมจีน (中華文化總會: The General Association Of Chinese Culture) ให้วาดภาพบนผนังกำแพงแห่งหนึ่งที่อยู่บนถนนฉงชิ่งหนานลู่ ในกรุงไทเป หรือย่านเฉิงหนาน (城南 หรือเฉิงหนาน เป็นชื่อเรียกกรุงไทเปในยุคสมัยที่ไต้หวันถูกปกครองโดยญี่ปุ่น ซึ่งหมายถึงพื้นที่ทางตอนใต้ภายในกำแพงเมือง) เขาได้วาดภาพเด็กผู้ชายสวมหมวกแก๊ป ใส่แว่นกันแดด สวมชุดงิ้วสีแดงลายดอกไม้สีขาวแบบชาวจีนฮากกา เพื่อสื่อถึงการทับซ้อนและความสับสนระหว่างวัฒนธรรมดั้งเดิมและวัฒนธรรมแบบใหม่ หรือผลงานกราฟฟิตี้อีกชิ้นที่ปรากฏบนผนังตึกด้านนอกของร้านกีฬาที่มีชื่อเสียงแห่งหนึ่งในย่านการค้าซีเหมินติงกลางกรุงไทเป ซึ่งเป็นภาพลูกผสมระหว่างศิลปะแบบแอบสแตรก (abstract) สามมิติ (3D) และคิวบิส  (Cubism) ภาพดังกล่าวจับคู่กับภาพของนักบาสเกตบอลชื่อดังระดับโลกที่อยู่อีกด้านของตัวตึกได้อย่างลงตัว ส่วนผลงานอีกชิ้นของเขาได้ไอเดียจากเอกลักษณ์ของท้องถิ่นในตำบลตงซื่อของนครไทจง ในภาคกลางของไต้หวัน เขาวาดภาพที่ผสมผสานระหว่างดอกมะเยาหรือดอกโหยวถงฮวา (油桐花) ผลลูกพลับ และกิเลน บนผนังกำแพงของร้านอาหารแห่งหนึ่งด้วยสีที่โดดเด่นสะดุดตา แน่นอนว่าผลงานของเขาก็ได้เข้ามาอยู่ในวิถีชีวิตของคนเมืองกรุงด้วยเช่นกัน โดยเฉพาะภาพกราฟฟิตี้ที่ปรากฏอยู่ตามช่องระบายอากาศตามสถานีรถไฟฟ้าไทเปในที่ต่างๆ

การสร้างสรรค์ผลงานศิลปะกลางแจ้งมีความยากลำบากไม่แพ้งานศิลปะในอาคาร ปัญหาหรืออุปสรรคที่เกิดขึ้นขณะทำงานจึงเป็นบททดสอบความอดทนและการแก้ปัญหาเฉพาะหน้าของตัวศิลปินภายใต้ข้อจำกัดต่างๆ เช่น สภาพอากาศที่ร้อนจัดและมีแดดแรง พลุกพล่านไปด้วยผู้คนและรถราที่วิ่งผ่านไปมา การติดตั้งบริเวณโดยรอบ มุมในการวาดภาพ ตลอดจนเงื่อนไขของเวลา ก่อนจะลงมือวาด รู้สึกว่าเป็นงานที่ยาก แต่เมื่อวาดเสร็จความรู้สึกเช่นนั้นก็หายไป เขาหัวเราะและบอกว่าเนื่องจากเขามักจะต้องไปวาดภาพกราฟฟิตี้บนกำแพงที่มีความสูงเทียบเท่ากับตึกหลายชั้นอยู่บ่อยๆ ด้วยเหตุนี้เขาจึงตัดสินใจไปสอบใบอนุญาตเป็นพนักงานควบคุมการทำงานรถกระเช้าด้วย  

กราฟฟิตี้ท้องถนน  สู่งานแสดงระดับนานาชาติ

ศิลปะกราฟฟิตี้มอบประสบการณ์ชีวิตที่แตกต่างจากคนทั่วไปให้กับ Bounce ทำให้เขาได้รู้จักกับผู้คนมากมาย รวมทั้งมีโอกาสได้ไปเยือนเมืองต่างๆ ในต่างประเทศ ดังเช่นเมื่อครั้งที่ทอม ครูซ เดินทางมาโปรโมทภาพยนตร์เรื่องใหม่ที่ไต้หวัน ในตอนนั้น Bounce ได้วาดภาพโปสเตอร์แนวกราฟฟิตี้สำหรับงานโปรโมทภาพยนตร์ครั้งนี้ขึ้นโดยเฉพาะ ซึ่งหลังจากที่ Duncan เพื่อนของเขาที่เป็นนักวาดการ์ตูนชื่อดังของไต้หวันได้โชว์โปสเตอร์ดังกล่าวภายในงาน พระเอกฮอลลีวูดอย่างทอม ครูซ ถึงกับแสดงความชื่นชมในผลงานชิ้นนี้ทันทีที่ได้เห็น และยังเซ็นลายเซ็นให้ด้วยตัวเอง  Bounce ได้ไปเข้าร่วมการประกวดศิลปะกราฟฟิตี้ระดับนานาชาติที่เมืองถงชวน มณฑลซานซี ในจีนแผ่นดินใหญ่ เขาสร้างผลงานชิ้นใหม่ที่ไม่เหมือนใคร โดยได้แรงบันดาลใจจากตัวละครในภาพยนตร์เรื่องสตาร์วอร์ส รูปปั้นทหารและม้าดินเผา ปิงหมาหย่ง ขณะเดียวกันเขายังค้นพบว่ารัฐบาลท้องถิ่นของจีนแผ่นดินใหญ่ให้อิสรเสรีและให้การสนับสนุนศิลปะกราฟฟิตี้เป็นอย่างยิ่ง ศิลปะแขนงนี้นี่เองที่เป็นแรงขับให้เขาเดินทางไปฝรั่งเศส ซึมซับและเรียนรู้ธรรมชาติ วิถีชีวิตและวัฒนธรรมของที่นั่น  จนกลายเป็นแรงกระตุ้นให้เขาสามารถสร้างสรรค์ผลงานที่แตกต่างออกไปจากชิ้นงานที่ทำในไต้หวัน ความคิดของคนไต้หวันคือข้าวของเครื่องใช้ต้องสามารถใช้งานได้ก็เพียงพอแล้ว แต่การได้ใช้ชีวิตอยู่ท่ามกลางสภาพแวดล้อมที่สวยงามเช่นนั้น ทำให้ผมสามารถสร้างผลงานชิ้นนั้นในฝรั่งเศสได้โดยใช้เวลาสามเดือน และเป็นผลงานที่ผมเองก็ไม่สามารถจะทำให้สำเร็จได้หากอยู่ที่ไต้หวัน  Bounce กล่าวพลางนึกถึงอดีตที่ผ่านมา     

 ในไต้หวันเอง คนรุ่นก่อนยังคงมองว่างานกราฟฟิตี้เป็นภาพวาดที่ฉีดพ่นไปเรื่อย จนถูกมองว่าเป็นสาเหตุแห่งความไร้ระเบียบและสกปรก ถึงกับเกิดการประชดประชันขึ้นว่า ต่อให้มีกำแพงขนาดใหญ่ว่างๆ ไม่ได้ทำอะไร เจ้าของที่ดินยังยอมที่จะปล่อยเช่าให้กับป้ายโฆษณาขนาดใหญ่ที่ไม่สวยไม่น่ามอง ดีกว่าให้ใช้เป็นสถานที่สำหรับโชว์ผลงานของบรรดาศิลปินทั้งหลาย 

Bounce เปิดเผยว่าตัวเขาเองยืนหยัดอยู่ในวงการนี้มานานกว่า 12 ปี เขาอยากให้สังคมเปิดใจและมองศิลปะกราฟฟิตี้ในเชิงบวก งานกราฟฟิตี้ไม่ได้เป็นเพียงแค่ความสนุกของวัยรุ่นเท่านั้น เขาพยายามคว้าโอกาสที่จะได้แสดงผลงานในทุกๆ ครั้ง เพราะขณะนี้มีผลงานที่จัดแสดงหรือโชว์อยู่ตามท้องถนนมากมาย การสร้างการรับรู้จะค่อยๆ ส่งผลให้เกิดความเข้าใจในศิลปะดังกล่าวอย่างค่อยเป็นค่อยไป เมื่อเทียบกับมือพ่นส่วนใหญ่ที่มักจะออกฉายเดี่ยวฉีดพ่นไปตามตึกร้างหรือตามข้างถนนแล้ว  การที่นักสร้างสรรค์ทั้งหลายจะได้รับโอกาสให้สร้างสรรค์ผลงานบนกำแพงผืนใหญ่ขนาดสูงเท่าตึกสองสามชั้นได้นั้นเป็นไปได้น้อยมาก ที่ผ่านมาต้องพึ่งพาภาคเอกชนหรือการสนับสนุนจากส่วนต่างๆ ของภาครัฐจึงจะสามารถทำได้  Bounce พูดอย่างตรงไปตรงมาว่า ภาครัฐยังคงมีท่าทีเชิงอนุรักษ์นิยมต่อศิลปะกราฟฟิตี้ และเรียกงานกราฟฟิตี้ว่า ภาพสี หรือไม่ก็ให้มีการจัดพื้นที่สำหรับโชว์ผลงานกราฟฟิตี้ขึ้นอย่างถูกกฎหมายเป็นการเฉพาะ นักสร้างสรรค์เหล่านี้จะต้องออกไปสร้างชื่อเสียงให้กับตนเองที่ต่างประเทศเสียก่อน จนได้รับการยกย่องว่าเป็น บุคคลที่สร้างชื่อเสียงให้กับไต้หวัน แล้วค่อยกลับมา ไม่เช่นนั้นแล้วจะเปรียบได้กับวิธีการรบแบบกองโจร การทำงานแต่เพียงลำพัง เป็นการยากที่จะขยายขอบเขตของอิทธิพลให้กว้างขึ้น

 หากไม่เข้าใจในศิลปะกราฟฟิตี้ก็ไม่เป็นไร Bounce เปิดเผยว่าเขาเคยลองนำองค์ประกอบในท้องถิ่นนั้นๆ มาเป็นส่วนหนึ่งในผลงานของเขา แม้จะดูเหมือนเป็นสัญลักษณ์ แต่เนื่องจากเป็นเรื่องที่เกี่ยวข้องกับชีวิตประจำวันที่คุ้นเคยจึงเป็นการง่ายกว่าในการสร้างความเป็นกันเองกับผู้คนทั่วไป ก่อให้เกิดการยอมรับและเปิดโอกาสในการทำความเข้าใจกับศิลปะกราฟฟิตี้มากขึ้น 

ผมคือสปายของวงการกราฟฟิตี้

ตลอด 12 ปีที่ผ่านมา Bounce ได้พิสูจน์ให้ทุกคนเห็นถึงคุณค่าในตัวของเขา และกลายเป็นศิลปินที่ได้รับการยอมรับจากโลกภายนอก เขาเป็นคนที่มีความแน่วแน่ในการสร้างสรรค์ผลงาน เมื่อได้รับการว่าจ้างจากลูกค้าให้ไปวาดภาพ เขาจะไม่ทำงานโดยยึดความคิดเห็นของผู้ว่าจ้างเพียงฝ่ายเดียว  ผมสามารถทำให้ผู้ที่ชื่นชอบในผลงานของผมมาหาผม นั่นเป็นเพราะผลงานเหล่านั้นแฝงไว้ด้วยจิตวิญญาณของแบรนด์ประจำตัว ผมจะไม่สร้างผลงานที่ไม่เต็มใจทำและต้องทำให้เสร็จเพื่อให้เป็นไปตามความคิดเห็นของอีกฝ่าย เขากล่าวเปรียบเปรยงานกราฟฟิตี้ของตัวเองแบบติดตลกว่าเป็นศิลปะแบบ ปรสิต ที่แฝงเข้ามาอาศัยอยู่ในกำแพงที่มีสภาพแวดล้อมที่ไม่เหมือนกัน อาศัยอยู่ตามเสื้อผ้าของเล่น หรือกิจกรรมของหน่วยงานราชการต่างๆ ผมคือสปายหรือสายลับของวงการกราฟฟิตี้ที่ถูกส่งให้ไปทำเรื่องลับๆ ใต้ดินที่คนกลุ่มนั้นไม่สามารถกระทำได้ Bounce ไม่เพียงแต่จะเป็นศิลปินกราฟฟิตี้ที่ฝีมือดีเท่านั้น แต่เขายังร่วมมือกับแบรนด์สินค้าทั้งในและต่างประเทศมากมายและร่วมจัดแสดงผลงานในงานนิทรรศการต่างๆ นอกจากนี้ เขายังมีส่วนร่วมในการทำสตอรี่บอร์ดและงานศิลป์ให้กับภาพยนตร์ โฆษณา ตลอดจนมิวสิกวิดีโออีกด้วย นับได้ว่า Bounce เป็นนักออกแบบนิเทศศิลป์อีกคนหนึ่ง   

ทั้งศิลปะแบบฮิปฮอปสไตล์อเมริกันหรือภาพพิมพ์อูคิโยเอะแบบญี่ปุ่น ต่างก็มีเอกลักษณ์ที่ค่อนข้างชัดเจน และแม้กระทั่งเหตุการณ์ อาหรับสปริง ซึ่งเป็นการเรียกร้องเสรีภาพในกลุ่มประเทศอาหรับจะผ่านพ้นไปแล้วก็ตาม แต่ภาพกราฟฟิตี้ที่บอกเล่าเรื่องราวการประท้วงยังปรากฏอยู่บนผนังกำแพงตามท้องถนนในกรุงไคโรของประเทศอียิปต์ ไต้หวันเป็นประเทศที่มีความหลากหลายทางวัฒนธรรมที่มาผสมผสานกัน ถ้าเช่นนั้นแล้ว กราฟฟิตี้แบบไหนที่จะสามารถสะท้อนถึงตัวตนของไต้หวันได้จริง ณ ขณะนี้ยังไม่มีคำตอบไหนเลยที่จะสามารถสื่อให้เห็นได้มากที่สุด วัฒนธรรมคือผลรวมของวิถีชีวิตของมนุษย์ Bounce มองว่าสภาพแวดล้อมของไต้หวันได้ซึมซับเอาวัฒนธรรมของประเทศต่างๆ เข้ามามากมาย อีกทั้งไม่มีภาพที่โดดเด่นและสามารถนำมาใช้เป็นแรงบันดาลใจในการวาดกราฟฟิตี้ จึงเป็นการยากมากที่จะให้คำนิยามที่แม่นยำได้   

ธรรมชาติคือหัวใจสำคัญของการสร้างสรรค์

Bounce มักหยิบจับสิ่งต่างๆ ที่เกิดขึ้นรอบตัวมาใช้ในการสร้างสรรค์ผลงานแต่ละชิ้น แม้ว่าบางครั้งจะเป็นประเด็นสาธารณะที่เกิดขึ้นในสังคมปัจจุบัน หรืออาจจะก่อให้เกิดเสียงสะท้อนจากสังคมตามมา แต่ในท้ายที่สุดเขาก็จะไม่ไหลไปตามกระแสสังคม เราทุกคนต่างมีจุดยืนในแต่ละเรื่องแตกต่างกัน และคงไม่มองเพียงด้านใดด้านหนึ่ง ผมไม่ต้องการสร้างอิทธิพลต่อผู้ชมให้มีความเข้าใจในงานกราฟฟิตี้มากเกินไป เพราะจะนำไปสู่วิธีคิดที่มากเกินกว่าความหมายของตัวภาพเอง

Bounce กล่าวเสริมว่า ผมค่อนข้างจะให้ความสำคัญในเรื่องของธรรมชาติสร้างสรรค์ที่แฝงอยู่ในตัวคนทุกคน โดยเฉพาะด้านนิเทศศิลป์ที่มีความสำคัญมาก ผมเคยเรียนด้านประวัติศาสตร์ศิลปะแบบประเพณีนิยมมาก่อน จึงได้รับอิทธิพลจากแนวคิดดั้งเดิมค่อนข้างสูง ผลงานของผมจึงมีวิธีคิดคล้ายคลึงกับงานของดาวินชีหรือของแวนโก๊ะเป็นส่วนใหญ่ ที่ต้องการแสดงออกถึงความรู้สึกภายในใจผ่านผลงานที่สร้างสรรค์ออกมาซึ่งสะท้อนความเป็นจริงที่บริสุทธิ์มากที่สุด    

มือพ่นกราฟฟิตี้บางคนต้องการโชว์ฝีไม้ลายมือและประกาศตัวตนให้คนอื่นรับรู้ จึงมักจะ พ่นลายเซ็น ของตัวเองไว้บนผนังด้านนอกของตัวอาคารหรือตึกสูงในย่านการค้าต่างๆ บ้างก็ไปพ่นตามตึกร้างหรือตึกที่ทรุดโทรม บ้างก็ ฉีดพ่นทับ ผลงานของศิลปินกราฟฟิตี้ที่มาวาดไว้ก่อน และผลงานของ Bounce ก็หนีมือพ่นกลุ่มนี้ไม่พ้นเช่นกัน แม้จะเคยมีเพื่อนและครอบครัวรวมทั้งแฟนคลับโพสต์ข้อความในอินเตอร์เน็ตเพื่อเรียกร้องความเป็นธรรมให้กับเขา แต่เขามีท่าทีสงบและนิ่งเฉยมาโดยตลอด เพราะในฐานะที่เขาคลุกคลีอยู่ในวงการมานาน เขาเข้าใจดีกว่ามือพ่นเหล่านี้มีแรงกระตุ้นที่ต้องการจะแสดงออก อย่าเพิ่งพูดถึงว่าภาพสวยหรือไม่สวย สิ่งสำคัญที่สุดคือทัศนคติที่ควรเคารพและให้เกียรติผู้อื่น ชาวกราฟฟิตี้จำนวนมากมักจะตัดพ้อว่าวัฒนธรรมของไต้หวันยังไม่เปิดกว้างเท่าที่ควร ไม่ให้ความสำคัญกับงานศิลปะแบบกราฟฟิตี้ แต่คนจำนวนมากกลับไม่เคยคิดเลยว่า ก่อนที่จะให้ผู้อื่นให้เกียรติเรา เราก็ควรต้องให้เกียรติผู้อื่นก่อน ให้เกียรติสภาพแวดล้อมแห่งนี้ และให้เกียรติคนทุกคนที่ให้ความช่วยเหลือและสนับสนุนงานกราฟฟิตี้

หวังว่าทุกคนจะชอบและมีความเข้าใจในด้านดีของงานกราฟฟิตี้ และความหมายของงานกราฟฟิตี้ที่มีต่อเมืองเมืองหนึ่ง ที่ไม่ใช่การพ่นสีอย่างไร้ระเบียบเหมือนสุนัขที่ปัสสาวะไม่เป็นที่ คนที่อยู่ในวงการเดียวกันบางส่วนต่างก็ทราบดีว่าจะต้องยืนบนขาตัวเอง ทุ่มเทแรงกายแรงใจ และคาดหวังว่างานพ่นกราฟฟิตี้ที่สร้างขึ้นจะช่วยเพิ่มสีสันให้กับตึกอาคารเหล่านั้น ผลงานของผมมักจะมองเห็นลายเส้นที่วาดเส้นแรกและเส้นสุดท้ายเสมอ เพราะจะซ้อนขึ้นไปเป็นชั้นๆ จริงๆ แล้วกราฟฟิตี้สามารถใช้วีธีการวาดคล้ายกับวงปีของต้นไม้ได้เช่นกัน เพื่อซึมซับกับความรู้สึกที่ชวนให้คิดถึงประวัติศาสตร์และเวลาเก่าๆ

ย้อนกลับมาที่จุดเริ่มต้นของผลงานที่สร้างขึ้นในปี 2005 ของ Bounce จากการที่เขาหลงใหลในกราฟฟิตี้อย่างมาก ทุกๆ วันเขาจึงเฝ้ารอให้ถึงเวลาเที่ยงคืนซึ่งเป็นเวลาที่เขาจะได้ออกไปสัมผัสและดื่มด่ำกับค่ำคืนของเมืองแห่งนี้ วาดภาพจนฟ้าสางแล้วจึงนั่งรถโดยสารเที่ยวแรกกลับมาบ้านและนอนพักผ่อน เขาใช้ชีวิตอยู่เช่นนี้นานหลายปี แต่ความใฝ่ฝันที่ต้องการให้ผู้คนได้เห็นในความยืนหยัดของเขาไม่เคยจางหายไป เฉกเช่นเดียวกับเจ้ากระต่ายตัวนั้นที่เขาวาดเอาไว้ซึ่งไม่เคยหลงลืมความตั้งใจเดิม มุ่งมั่นเดินหน้าไปตามเสียงที่ได้ยิน ยิ่งกว่านั้นคนทุกคนที่เจ้ากระต่ายคอยเป็นกำลังใจให้ ในท้ายที่สุดก็สามารถค้นพบเสียงที่ออกมาจากใจของตัวเองได้สำเร็จ 

X 使用【台灣光華雜誌】APP!
更快速更方便!